මහනුවර ශ්‍රී දන්ත ධාතූන් වහන්සේ වැඩහිඳුවීම පිණිස අභිනවයෙන් සකස් කරන ලද ස්වර්ණමය මහකරඬුව පූජා කිරීමේ පූජෝත්සවය සම්බන්ධයෙන් සමාජය තුළ හටගෙන ඇති සාවද්‍ය තොරතුරු නිරාකරණය කරමින් කරුණු පැහැදිලි කිරීමක් සිදුකර ඇත.

මල්වතු සහ අස්ගිරි උභය මහා විහාරීය මහානායක හිමිපාණන් වහන්සේලා සහ දියවඩන නිලමේ ප්‍රදීප් නිලංග දෑල මහතා විසින් බෞද්ධ කටයුතු පිළිබඳ කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා වෙත මේ පිළිබඳ නිල දැනුම්දීමක් සිදුකර තිබේ.

පැවති රිදීමය මහකරඬුව වෙනුවට නව ස්වර්ණමය මහකරඬුවක් නිර්මාණය කිරීම, ඇතුල්කෝට්ටේ පදිංචි අයෙකුගේ පවුලේ ඥාතීන් සහ හිතෛෂීන්ගේ පූර්ණ මූල්‍ය දායකත්වයෙන්, මහානායක හිමිවරුන්ගේ සහ දියවඩන නිලමේවරයාගේ අනුමැතියට යටත්ව නිර්මාණය කළ බව එහි සඳහන් වෙයි.

ජාත්‍යන්තර වශයෙන් පූජනීය වස්තූන් උදෙසා කෙරෙන උසස්ම ගෞරව දැක්වීම් සලකාබලමින්, ශ්‍රී දළදා වහන්සේ උදෙසා ද පූර්ණ රත්‍රං සහ වටිනා මැණික්වලින් සමන්විත මහකරඬුවක් පූජා කිරීම මෙහි පරමාර්ථය වී ඇත.

ශ්‍රී ලංකා මැණික් හා ස්වර්ණාභරණ අධිකාරිය විසින් සහතික කරන ලද වාර්තාවලට අනුව, මෙම නව කරඬුව සඳහා රත්‍රං කිලෝග්‍රෑම් 65.224ක් සහ විවිධ මැණික් ගල් කිලෝග්‍රෑම් 1.480ක් මෙහි අන්තර්ගතය.

ඊට අමතරව පෑස්සුම් සඳහා උපකාරක ද්‍රව්‍ය කිලෝග්‍රෑම් 20.822ක් ඇතුළුව කිලෝග්‍රෑම් 86.04ක මුළු බරකින් නව ස්වර්ණමය මහකරඬුව සමන්විතය. 

මෙතෙක් පැවති සුවිශේෂී ඓතිහාසික වටිනාකමකින් යුත් රන් ආලේපිත රිදී මහකරඬුවෙහි ඓතිහාසික අනන්‍යතාව සුරක්ෂිත වන පරිදි, එය ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ වැඩසිටින මාලිගාව අභ්‍යන්තරයේම සුරක්ෂිතව තැන්පත් කිරීමට ද පියවර ගෙන තිබේ.

මෙම අභිනව ස්වර්ණමය කරඬුව පූජා කිරීමට අදාළ ප්‍රදාන පත්‍රය 2026.09.08 දිනැතිව දායක මහතා වෙත භාරදී ඇත.

සමස්ත ලෝකවාසී බෞද්ධ ජනතාවගේ බුද්ධාලම්භන ප්‍රීතිය හා ශ්‍රද්ධා භක්තිය වර්ධනය කිරීම අරමුණු කරගනිමින් මෙම පුණ්‍යකර්මය සිදුකළ බව උභය මහා විහාරීය මහානායක හිමිපාණන් වහන්සේලා වැඩිදුරටත් සඳහන් කරති.

1853 අංක දරන ආණ්ඩුවේ ආඥා පත්‍රය ප්‍රකාරව ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ චිරාගත සම්ප්‍රදායානුකූල වගකීම් සහ අයිතිවාසිකම් උභය මහා විහාරීය මහානායක මාහිමිපාණන් වහන්සේලාට සහ ගිහි භාරකරු වන දියවඩන නිලමේවරයාට පැවරී ඇති අතර, ඒ අනුව එම පූජෝත්සවය පවත්වා තිබේ.

ඓතිහාසික තොරතුරුවලට අනුව මීට පෙර ශ්‍රී දළදා වහන්සේ වැඩසිටි රන් ආලේපිත රිදීමය මහකරඬුව දෙවන විමලධර්මසූරිය මහ රජතුමා විසින් ඉදිකිරීම ආරම්භකර කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ මහරජ සමයේදී සම්පූර්ණ කර පූජාකර ඇත්තකි.

විවිධ යුගවලදී මෙරට පාලකයන්, රාජ්‍ය නායකයන්, විදේශීය දූත පිරිස් සහ සැදැහැතියන් විසින් පූජා කරන ලද වටිනා මුතු, මැණික් හා ස්වර්ණාභරණවලින් පැරණි කරඬුව අලංකාර කර ඇත.

දළදා වහන්සේ වැඩහිදි පැරණි රන් ආලේපිත රිදී මහකරඬුව අලංකාර කිරීමට බුරුම හා සියම් දූත පිරිස් නොයෙක් අවස්ථාවන්වලදී අනුමැතිය සහිතව විවිද ආභරණ ඇතුළු පූජා වස්තූන් පූරාකර තිබේ.

ඒ පිළිබඳ සියලු තොරතුරු කොමසාරිස් පොතෙහි මෙන්ම දළදා මාලිගාවේ වට්ටෝරු (Inventory) ලේඛනවල ද නිසි පරිදි සටහන් කර ඇත.