වැලිකඩ යන්න නොදීම ගැන මානව හිමිකම් කොමිසම දැඩි කනස්සල්ලෙන්

වැලිකඩ බන්ධනාගාරය පරීක්ෂා කිරීම සඳහා ගිය තම නිලධාරීන්ට බන්ධනාගාරය තුළට ඇතුළු වීමට අවසර නොදීම සම්බන්ධයෙන් ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාව සිය දැඩි කනස්සල්ල සහ විරෝධය පළ කර තිබේ.

පසුගිය ජූලි 7 වෙනිදා මානව හිමිකම් කොමිසමේ නිලධාරීන් පිරිසක් වැලිකඩ බන්ධනාගාරය පරීක්ෂා කිරීම සඳහා ගොස් ඇති නමුත් බන්ධනාගාරය තුළට ඇතුළු වීමට අවසර ලැබී නැත.

පූර්ව දැනුම්දීමකින් තොරව ඕනෑම අවස්ථාවක රැඳවුම් භාරයේ පසුවන ස්ථාන වෙත ඇතුළු වීමට කොමිසමට බලය පවරා ඇති 1996 අංක 21 දරන ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභා පනත, බන්ධනාගාර බලධාරීන් විසින් මෙලෙස උල්ලංඝනය කර ඇති බව කොමිසම පෙන්වා දෙයි.

මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාවේ සභාපති විනිසුරු එල්.ටී.බී. දෙහිදෙණිය මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් පසුගියා 14 වෙනිදා පැවැති සාකච්ඡාවකදී බන්ධනාගාර නිලධාරීන් ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ, එම අවස්ථාවේ බන්ධනාගාරය තුළ පැවැති අස්ථාවර ආරක්ෂක තත්ත්වය හේතුවෙන් කොමිසමේ නිලධාරීන්ට ඇතුළු වීමට අවසර නොදුන් බවය.

එම අවස්ථාවේ පැවැති සැබෑ තත්ත්වය කොමිසමේ නිලධාරීන්ට නිසි ලෙස සන්නිවේදනය කිරීමට අපොහොසත් වීම පිළිබඳව බන්ධනාගාර බලධාරීන් එහිදී කනගාටුව පළ කර ඇති අතර, ඉදිරියේදී මෙවැනි සිදුවීම් සිදු නොවන බවට සහතික වී තිබේ.

කෙසේ වෙතත්, බන්ධනාගාර නිලධාරීන් ලබා දුන් මෙම පැහැදිලි කිරීම පිළිබඳව තමන් සෑහීමකට පත් නොවන බව මානව හිමිකම් කොමිසම අවධාරණය කරයි.

මීට අමතරව, මීගමුව බන්ධනාගාරයේ ඇති වූ ප්‍රචණ්ඩකාරී සිදුවීම්වලින් පසු වැලිකඩ බන්ධනාගාරය වෙත මාරු කර යවන ලද රැඳවියන්ට පළිගැනීම් වශයෙන් වධහිංසා පැමිණවීම්, වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ප්‍රතික්ෂේප කිරීම්, රැඳවියන් සිටින ස්ථාන ඔවුන්ගේ පවුල්වලට දැනුම් දීම ප්‍රමාද කිරීම සහ දඬුවම් කාලය අවසන් වූ රැඳවියන් ද දිගින් දිගටම රඳවා තබා ගැනීම වැනි බරපතළ චෝදනා රැසක් සම්බන්ධයෙන් ද කොමිසම මෙහිදී ප්‍රශ්න කර ඇත.

බන්ධනාගාර අත්අඩංගුවේ පසුවන්නන්ට සිදු වූ වධහිංසා, අමානුෂික ලෙස සැලකීම් සහ සිදුවූ මරණ පිළිබඳව දැනට ක්‍රියාත්මක වන විමර්ශන සඳහා පූර්ණ සහාය ලබා දෙන ලෙස මානව හිමිකම් කොමිසම වැලිකඩ බන්ධනාගාර නිලධාරීන්ට නියෝග කර තිබේ.

සිද්ධිය සැලකිල්ලට ගනිමින් මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාව විසින් බන්ධනාගාර බලධාරීන් වෙත පහත සඳහන් නිර්දේශ ඉදිරිපත් කර ඇත.

නීත්‍යානුකූලව කොමිසමට හිමි රැඳවුම් භාරයන් පරීක්ෂා කිරීමේ අයිතියට වහාම ඉඩකඩ සලසා දීම.

මාරු කර එවන ලද රැඳවියන්ට එරෙහිව සිදුකෙරෙන පළිගැනීම් වහාම නතර කිරීම.

රැඳවියන් රඳවා සිටින ස්ථාන පිළිබඳව ඔවුන්ගේ පවුල්වලට කඩිනමින් දැනුම් දීම.

නියමිත දඬුවම් කාලය අවසන් කර ඇති රැඳවියන් වහාම නිදහස් කිරීමට පියවර ගැනීම.