විවිධ අංග උපාංග අමතරව එක්කරමින් ධාවනය කරන බස් රථ සහ ත්‍රිරෝද රථ සම්බන්ධයෙන් මේ දිනවල දැඩි කතාබහක් රටේ මතුව තිබේ.

ඒ එම අලංකරණ හා විනෝදාස්වාදය වෙනුවෙන් නවීකරණය කර ඇති උපාංග මගින්, අනතුරකදී ජනතාවට සිදුවන හානිය වැළැක්වීම සඳහා ඒවා ඉවත් කිරීමේ පොලිස් මෙහෙයුම් හේතුවෙන්.

මගී ප්‍රවාහනයේ යෙදෙන බස් රථ සහ ත්‍රිරෝද රථ සඳහා කිසිදු ආකාරයේ නවීකරණයක් සිදුකළ නොහැකිද?

අද දෙරණ ඒ සම්බන්ධයෙන් විමසා බැලීය.

'CLEAN SRI LANKA' වැඩසටහන ක්‍රියාත්මකවන පසුබිමක, විවිධ අලංකරණ හා අමතර උපාංග සවිකොට ධාවනය කෙරෙන බස් සහ ත්‍රිරෝද රථ සම්බන්ධයෙන් පොලීසිය සිදුකරන පරික්ෂාකිරීම් ඇතැම් පාර්ශ්වවල විවේචනයට ලක්කරයි.

ඇතැම් පිරිස් පවසන්නේ නීතියෙන් අවසර ඇති අලංකරණ කොටස් පවා පොලිසීයෙන් ඉවත් කරන බවයි.

මේ පිළිබඳ අපකළ සොයාබැලීමේදී දක්නට ලැබුණේ, මෝටර් වාහන පනතට සබැඳිව හා විවිධ අවස්ථාවලදී චක්‍රලේඛ මගින් ලබා දී ඇති අවසර මත බස් සහ ත්‍රිරෝද රථවල ඇතැම් අලංකරණ සිදු කිරීමට හැකියාව ඇති බවය.

නමුත් එසේ කළ හැකිවන්නේ නිර්ණායක රැසක් යටතේය.

ඇතැම් අලංකරණ සඳහා මෝටර් රථ ප්‍රවාහන දෙපාර්තමේන්තුවට ගාස්තුවක් ද ගෙවිය යුතු වේ.

ඒ අනුව පොදු ප්‍රවාහන බස් රථ හා විනෝද චාරිකා සඳහා යොදා ගන්නා බස් රථ නවීකරණය සඳහා නිර්ණායක 22කට අවසර හිමිව ඇත.

ඒ යටතේ,

* බස් රථයේ පැති කණ්ණාඩි සවිකිරීමේදී අනුමත සීමාවෙන් ඉවතට නොයන ලෙස රවුම් බට පමණක් භාවිත කළ හැකි අතර තියුණු උල් සහිත කොටස්, බෝල, අමතර පහන් ආදිය සවි නොකළ යුතුය.

* බස් රථයේ නළාව සවිකිරීමේදී මෝටර් වාහන පනතට අදාළ විය යුතුය.

* රෝදවලට රිම් කප් සවිකිරීමේදී පිටතට නෙරා සිටින සේ හෝ බාහිරට අනතුරුදායක වන ලෙස සැකසීම නොකළ යුතුය.

* බඳෙහි ආලෝක රටා සහිත විදුලි පහන් සවිකිරීමට රුපියල් 20,000ක ගාස්තුවක් ගෙවිය යුතු අතර එම අවසරය හිමිවන්නේ විනෝද චාරිකා සඳහා යොදාගන්නා විනෝදාස්වාදය වෙනුවෙන් නවීකරණය කරන ලද බස් රථ සඳහා පමණයි.

* එවැනි බස් රථවල පමණක් ඇතුළත ආලෝක රටා පද්ධති සවිකිරීමට හැකි අතර ඊට අයකෙරෙන ගාස්තුව රුපියල් 10,000ක්.

* එම බස්වල ඉදිරි බෆරය නවීකරණය කිරීම, තියුණු දාර සහ හැඩතල රහිතව ෆයිබර් හෝ ප්ලාස්ටික් වැනි සැහැල්ලු ද්‍රව්‍යයකින් සැකසිය යුතු අතර එය ඉදිරි මුහුණතේ සිට අඟල් 10 නොඉක්මවිය යුතුයි.

* තියුණු දාර හා අන්තරාදායක හැඩතල රහිත ඉනිමඟක් බස් රථයේ පිටුපසින් සවිකළ හැකි අතර ඉන් මාර්ගයේ ගමන් කරන්නන් හට අනතුරක් හෝ අවහිරයක් නොවිය යුතුයි.

* බස් රථයේ ප්‍රධාන මානවලට වෙනසක් සිදුනොවන අයුරින් තියුණු දාර හා අන්තරාදායක හැඩතල රහිත ස්පොයිලර්යක් සවිකිරීමටත් හැකියාව පවතියි.

කෙසේ වෙතත් මෙවැනි නවීකරණය කරන ලද වාහනයක් විශේෂයෙන් මෝටර් රථ ආඥාපනතේ 145 වැනි වගන්තිය ප්‍රකාරව භාවිත කළ යුතු බව මෝටර් රථ ප්‍රවාහන දෙපාර්තමේන්තුව දන්වා තිබේ.

එම වගන්තියේ සඳහන් වන්නේ වාහන තැනීමේ දී භාවිත කිරීමේදී මාර්ගයේ හෝ මාර්ගයේ යාබද යම් තැනැත්තෙකුට දේපොළකට හෝ වාහනයකට අනතුරක් හෝ හානියක් ඇති කිරීමට ඉඩක් ඇති නොවිය යුතු බවයි.

එමෙන්ම බස් රථයේ සවිකළ ශබ්ද විකාශන යන්ත්‍ර භාවිතයේදී තත් කාලයේ බලපවත්නා නීතියට අනුව අදාළ අනුමැතිය ගෙන අනුමැතිය ලද ස්ථානයක එය භාවිත කළ හැකි බව සඳහන් වේ.

මේ අතර ත්‍රිරෝද රථවල අමතර උපාංග සවිකිරීම සහ අලංකරණය කිරීම නිර්ණායක 15 යටතේ සිදුකිරීමට මෝටර් රථ ප්‍රවාහන දෙපාර්තමේන්තුව අනුමැතිය ලබාදී ඇත.

ඒ යටතේ,

* මාර්ග භාවිත කරන්නන් හට අනතුරක් හෝ අවහිරයක් නොවන පරිදි අලංකරණය සඳහා පමණක් තියුණු දාර රහිත ඉනිමගක් රුපියල් 1,000ක ගාස්තුවක් යටතේ ත්‍රිරෝද රථයේ පිටුපසින් සවිකළ හැකිය.

* ප්‍රධාන පහන් වෙනුවට LED පහන් සවිකිරීම ද රුපියල් 1,000ක ගාස්තුවක් යටතේ සිදුකළ හැකි අතර ප්‍රධාන පහන්වලට දෙපසින් සංඥා පහන් සහ නවතා තැබීමේ පහන් ද සවිකළ හැක.

නමුත් එහිදී වාහනයේ පළල සීමාව ඉක්මවා නොයා යුතු වේ.

* ත්‍රිරෝද රථයේ WINDSCREEN හෙවත් ඉදිරි වාමුවාවට ඉහළින් සන් වයිසරයක් සවිකිරීම ද ගාස්තු ගෙවීමකින් තොරව සිදුකරගත හැකිය.

* ඉදිරිපස රෝදයට සම්බන්ධ ප්ලාස්ටික් මඩ්ගාඩ් වෙනුවට ලෝහ තහඩුමය මඩ්ගාඩයක් සවිකළ හැකි වේ.

* පැති කණ්ණාඩි සවිකළ යුතු වන්නේ ගැටීමකදී පසුපසට යන ආකාරයටය.

එමෙන්ම සුළං අවක්‍රමක දෙකක් වමින් හා දකුණින් සවිකළ හැකි වුව ද ඒවා පැති කණ්ණාඩි සීමාවලින් ඉවතට නොයා යුතු වන අතර එය තියුණු දාර රහිත සහ ලෝහමය ද්‍රව්‍යකින් සෑදු ඒවා නොවිය යුතුය.

* ඉදිරි බඳෙහි පහළින් සවිකර ඇති අමතර කොටස් සියල්ල ප්ලාස්ටික් හෝ ෆයිබර් වැනි සැහැල්ලු ද්‍රව්‍යයකින් නිර්මාණය කළ ඒවා පමණක් විය යුතු වේ.

* මැද පිහිටි ආරක්ෂක වැට සුදු යකඩ ලෝහයෙන් නිර්මාණය කළ හැකි වුවත් එය ඉදිරියට නෙරා ඇති හැඩතල හා අනතුරුදායක හැඩතලවලින් තොර වියයුතු බව සඳහන්ය.